Skip to content

Persona’s en hoe maak je ze

door Henk van der Duim op 13 juli, 2010

Voordat je begint met het website project is het belangrijk om te begrijpen wat de behoefte is van je gebruikers. Pas dan kun je de eigenschappen en functionaliteiten identificeren, die je website tot een succes maken. En hoe het design de gebruikers kan ondersteunen bij het bereiken van hun doelen en het niveau van de gebruikers.

Er zijn verscheidene manieren om de behoefte van de gebruikers te identificeren, denk hierbij aan usability testing, gebruikers interviewen, discussies met de stakeholders en onderzoeken uitvoeren. Er is één techniek die beschouwd kan worden als een populiere en geaccepteerde techniek: het gebruik van persona’s. Het ontwikkelen van een archetype gebruiker om sturing te geven aan de visie en het design van de web oplossing.

Dit artikel legt uit wat persona’s zijn en geeft een aantal praktische stappen om ze te creëren. Dit artikel is bedoelt als introductie en biedt genoeg informatie om je eigen persona’s te maken. Als je meer wilt weten, dan zijn er veel bronnen beschikbaar. Ik ben erg gecharmeerd van het werk van Alan Cooper bij Cooper Interaction Design.

Wat zijn persona’s?

Persona’s zijn archetypische gebruikers van een website, die de behoeftes representeren van een grotere groep gebruikers. Vooral hun doelen en persoonlijke karakteristieken worden weergegeven. Ze functioneren als een soort van “stand in” voor echte gebruikers en helpen bij het nemen van besluiten over functionaliteit en design.

Persona’s identificeren de motieven, verwachtingen en doelen van gebruikers die hun online gedrag bepalen. Je brengt persona’s tot leven door ze namen te geven, een persoonlijkheid en in veel gevallen een foto.

Een mooi voorbeeld hiervan vind ik het ‘Persona merkpaspoort‘, zoals dit is weergegeven op het weglog van Michel Kuik.

Ofschoon persona’s fictief zijn, zijn ze gebaseerd op echte gebruikers. Eerst wordt er een onderzoek gedaan naar de gebruikers, daarna worden de persona’s gemaakt. Zo weet je zeker dat ze echte gebruikers vertegenwoordigen in plaats van de mening van degene die ze heeft opgeschreven.

Voordelen van het creëren van persona’s

Persona’s bieden de ontwikkelteams de mogelijkheid om in de schoenen te gaan staan van de gebruiker. Ze kunnen zich richten op de doelen van de gebruikers, in plaats van de ideeën van de teamleden of het management.

Het biedt een aantal voordelen om gebruik te maken van persona’s:

  • Doelen en behoeftes van de gebruikers worden een gemeenschappelijk focus punt
  • Het team kan zich concentreren op het ontwikkelen van een set van persona’s, wetende dat deze de behoeftes representeren van een groep gebruikers
  • Ze zijn relatief makkelijk te maken en voorkomen dat de hele gebruikersgroep onder de loep genomen moet worden (maanden werk)
  • Het voorkomt de valkuil van het bouwen van waar gebruikers om vragen in plaats van wat de gebruikers echt gebruiken
  • Het ontwikkelen kan op basis van prioriteiten, gebaseerd op de persona’s, gedaan worden
  • Meningsverschillen gedurende het proces kunnen beslecht worden door terug te grijpen op de persona’s

Hoe maak je persona’s

Bepaal welke onderzoeksmethode je gaat gebruiken

Het doel van het onderzoek is om de trends en patronen van het gedrag van gebruikers te identificeren, naast de verwachtingen en motieven. Dat tezamen vormt de basis voor de persona’s. Een van de manieren is om echte gebruikers te interviewen. Dit is voor een intranet makkelijker dan voor een publieke website, weet waaraan je begint.

Als het niet lukt om gebruikers te interviewen, maak dan gebruik van een combinatie van onderstaande methodieken:

  • Interview stakeholders die veel met gebruikers te maken hebben. Maak gebruik van hun kennis en doe dit in een vroeg stadium. Dit helpt ook om ze vertrouwt te maken met de persona technieken.
  • Bestudeer bestaande marktonderzoeken en interview de marktonderzoekers van je eigen organisatie. Net als de vorige hebben zij ook vaak contact met de gebruikers en zij zijn getrained in het oppikken van patronen in gedrag.
  • Maak gebruik van kwantitatieve methodes om gebruikers en stakeholders te onderzoeken. Dit is een goede manier om veel demografische date te vergaren en om trends in niveau en taken te identificeren. Het zal niet de directe interactie en observatie met de geïnterviewden vervangen.
  • Als je een website ontwerpt, ga dan een gesprek aan met vrienden en familie die gebruik maken van de huidige website of potentiële gebruikers van de website. Zelfs dit is beter dan dat je niets doet.

Voer het onderzoek uit

Nu dat je je onderzoeksmethode hebt bepaald wordt het tijd om het onderzoek uit te voeren. Als je interviews gaat houden plan dan ongeveer een uur per interview in.

Blijf weg van de vragen over het ontwerp van de website of het vragen wat de gebruikers willen. Maak gebruik van onderstaande tabel om de gebieden te behandelen die informatie opleveren voor de persona’s.

INFORMATIE VERZAMELEN TIJDENS DE INTERVIEWS
Intranet Website
Basis demografische informatie zoals; leeftijd, beroep, hoe lang bij de organisatie.

Verantwoordelijkheden en hoe ziet een typische dag eruit.

Taken die de meeste tijd in beslag nemen, de belangrijkste taken, taken die het meest worden uitgevoerd.

Belangrijkste ergernissen (werk en organisatie)

Wat is het leukste aan de baan

Met welke teams of mensen heeft de persoon het meeste te maken

Niveau van vaardigheden die met de baan te maken hebben en met de technologie

Hoeveel tijd heeft de persoon, of hoe groot is het gebrek aan tijd

Doelen, overtuigingen en gedrag (bewust en onbewust)

Basis demografische informatie zoals; leeftijd, baan, familie, hobbies en andere intereses

Hoe ziet een typische dag eruit

Vragen en taken in relatie tot de website

Voornaamste ergernissen die ontstaan bij het bereiken van de doelen in relatie tot de website.

Wat vind de persoon het leukst in relatie tot het gebied waarop de website zich begeeft. M.a.w. bij een reizenwebsite; wat vind de persoon het leukste van het reizen.

Met wie heeft de persoon meestal contact als er complexe taken worden uitgevoerd. Is dit bijvoorbeeld een reisagent of neemt de persoon zelf alle beslissingen

Niveau van de vaardigheden die met de website te maken hebben en met de technologie

Hoeveel tijd heeft de persoon, of hoe groot is het gebrek aan tijd

Doelen, overtuigingen en gedrag (bewust en onbewust)

Maak een lijst met vragen voor het interview. Blijf wel open voor een alternatief pad van vragen als het interview hier aanleiding voor geeft. Stel vooral open vragen (hoe, waar, waarom, etc.).

Analyseer de data en identificeer de persona

Bekijk alle data en zoek naar patronen. Als je bijvoorbeeld mensen hebt geïnterviewd over reizen, dan kun je patronen vinden van gebruikers die prijsgedreven zijn ten opzichte van gebruikers die kwaliteitgedreven zijn, mensen die regelmatig reizen ten opzichte van mensen die bijna nooit reizen.

Als je een poosje bezig bent met het uitzoeken van de patronen dan ga je vanzelf clusters zien die verschillende persona’s vormen, zoals de regelmatige reiziger die vaardig is in het uitzoeken van reisbestemmingen voor de beste prijs. Deze persona is erop gericht om de kosten voor elke vakantie zo laag mogelijk te houden, zodat ze vaker kunnen reizen. Het doel van deze persona is om zo vaak mogelijk op vakantie te gaan.

Als je de clusters hebt gevonden geef ze dan een korte omschrijving, zoals ‘prijsjager’ of ‘onafhankelijke reiziger’. Probeer het aantal persona’s beperkt te houden. Vier of vijf werkt het beste.

Schrijf persona’s

Begin met het schrijven van de persona’s. Selecteer informatie uit je onderzoek, zoals werk, ergernissen, relaties, etc. Geef elke persona een naam en een foto.

Ik maak zelf gebruik van dit pdf document.

Persona’s gebruiken

Als je een aantal (vier of vijf) persona’s hebt hang ze aan de muur, zodat ze altijd beschikbaar zijn. Persona’s kunnen je helpen om in de huid te kruipen van één of meerdere bezoekers van je site. Ze kunnen bovendien helpen bij een goede communicatie tussen de verschillende disciplines die meewerken aan het project.

Conclusie

Persona’s helpen ons om snelle en goede beslissingen te nemen. Alle mensen in het team weten over wie we het hebben en wat hun wensen zijn. Ze inspireren ons om verder te gaan dan we in eerste instantie bedacht hebben. Omdat we het deze fictieve mensen (die we nu iedere dag zien en waar we iedere dag over nadenken) zo graag naar de zin willen maken. We hebben echte mensen gemaakt die ons op hun beurt aan een succesvolle site helpen.

No related posts.

Categorie → Blog, Wordpress

3 Comments
  1. Ik heb nu al een paar keer een traject meegemaakt met persona’s, maar ergens in het bouwtraject, zijn ineens de persona’s verdwenen.

    Er komen na de architectenfase, ineens andere disciplines te voorschijn die meer uitvoerender zijn ingesteld. De persona’s zijn dan vertrokken. Nu zeg je natuurlijk, maar dan zijn de beslissingen al genomen, maar zelf denk ik dat de persona’s gedurende het hele traject aanwezig moeten blijven. Ook voor kleine beslissingen moet je je afvragen wie de doelgroep is.

    En na de oplevering geldt hetzelfde. De website is dan een communicatiemiddel geworden en denken in doelgroepen maakt onderdeel uit van een communicatieplan. Alleen die doelgroepen zijn toch weer algemener dan de persona’s. Sorry voor het lange betoog.

  2. Hoi Frank,

    Je verhaal is uit mijn hart gegrepen. Ik ben het helemaal met je eens dat de persona’s gedurende het gehele project aanwezig horen te zijn, maar inderdaad vaak verdwijnen ze opeens. Alsof ze er dan niet meer toe doen. Ook na oplevering zijn de persona’s uitermate handig, als een reminder voor wie je het allemaal doet.

    Groet,
    Henk

Trackbacks & Pingbacks

  1. Tweets die vermelden Ultranex | Persona’s en hoe maak je ze -- Topsy.com

Leave a Reply

Note: XHTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to this comment feed via RSS